Dotacja z programu Czyste Powietrze na kotły na pellet wyłącznie bez rusztu awaryjnego
Przypominamy, że warunki programu Czyste Powietrze nie dopuszczają możliwości instalacji kotłów na pellet wyposażonych w ruszt awaryjny lub przedpalenisko ani urządzeń z możliwością ich montażu. Jeśli beneficjent lub wykonawca samodzielnie przerobi kocioł na biomasę, np. dodając ruszt lub przedpalenisko, łamie zasady programu i umowy, co wiąże się z koniecznością zwrotu dotacji z odsetkami. Analiza dokumentacji, wpis na listę zielonych urządzeń i materiałów (ZUM) i kontrole terenowe mają wykluczać sytuacje, w których urządzenie finansowane ze środków publicznych mogłoby być użytkowane w sposób niezgodny z założeniami programu i wymaganiami ochrony powietrza.
Przypominamy, że regulamin programu Czyste Powietrze już od maja 2020 roku wprost zabrania instalowania rusztów awaryjnych w kotłach na pellet. Jest to jedno z podstawowych kryteriów programu Czyste Powietrze. Dodatkowo wprowadzono obowiązek potwierdzenia przez wykonawcę i beneficjenta w protokole odbioru, że zamontowany kocioł nie posiada rusztu awaryjnego lub przedpaleniska. Wzmocnieniem tych działań jest także zmiana regulaminu Listy ZUM, obowiązująca od 29 kwietnia 2025 r., wprowadzająca wymóg składania przez producentów oświadczeń potwierdzających, że konstrukcja kotła nie umożliwia montażu rusztu awaryjnego lub przedpaleniska. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) prowadzi na bieżąco działania ograniczające ryzyko instalowania kotłów niespełniających wymagań.
Obejmują one:
- szczegółową analizę przez WFOŚiGW dokumentacji technicznej kotłów zgłaszanych do dofinansowania w programie przed uzyskaniem pozytywnej weryfikacji wniosku o płatność,
- weryfikację zgodności urządzeń z wymaganiami na etapie wpisu na listę zielonych urządzeń i materiałów (ZUM) – zmiana regulaminu listy ZUM obowiązująca od 29 kwietnia 2025 r., wprowadziła wymóg składania przez producentów oświadczeń potwierdzających, że konstrukcja kotła nie umożliwia montażu rusztu awaryjnego lub przedpaleniska,
- bieżące kontrole u beneficjentów obejmujące m.in. potwierdzenie, że zamontowane urządzenia nie posiadają rusztu awaryjnego ani możliwości jego instalacji – w przypadku ujawnienia montażu rusztu w dofinansowanym kotle, beneficjentowi grozi ryzyko zwrotu dotacji wraz z odsetkami,
- w protokole odbioru prac wykonawcy w ramach programu Czyste Powietrze, podpisywanym po zakończeniu realizacji zadania przez wykonawcę, wymagane jest potwierdzenie przez wykonawcę oraz beneficjenta, że zamontowany kocioł na biomasę nie posiada rusztu awaryjnego lub przedpaleniska.
Ponadto, do prowadzącego listę ZUM (IOŚ‐PIB) można zgłaszać informacje o podejrzeniu niespełnienia przez urządzenie przyjęte na listę ZUM wymagań określonych w obowiązujących przepisach prawa, regulaminie lub warunkach programu Czyste Powietrze. Zgłoszenia mogą być kierowane pisemnie, na adres e‑mail: pomoc@lista-zum.ios.edu.pl lub przez formularz zgłoszeniowy dostępny na stronie internetowej https://lista-zum.ios.edu.pl. IOŚ‐PIB po weryfikacji zgłoszenia może usunąć urządzenie z listy ZUM, co oznacza brak możliwości finansowania go z programu Czyste Powietrze.
